organy.art.pl » Instrumenty » Pomorskie » Gdańsk »GdańskBazylika Archikatedralna Św. Trójcy w Gdańsku-Oliwie (wielkie organy)
| Głosy |
Klawiatury |
Traktura gry |
Traktura rejestrów |
| 96 |
5+P |
elektro-pneumatyczna |
elektro-pneumatyczna |
 | | Prospekt |
Wielkie organy oliwskie powstały za sprawą opata Jacka Rybińskiego. W 1758 roku przybył do Oliwy Jan Wulff z Ornety. Jemu to opat zlecił przebudowę małych organów. Wnuk organmistrza Johanna Georga dokonał tego w 22 tygodnie - powstały organy 14 głosowe. Zadowolony z efektow pracy Wulffa, opat wysyła go na 3 letnia podroz do Niemiec i Holandii, by ten kształcił się u najwybitniejszych organmistrzów.
W 1763 roku Jan Wulff wraca do Oliwy, wstępuje do zakonu Cystersów i przyjmuje imię Michał. Rozpoczyna również budowę wielkich organów. Pomagało mu w niej wielu mnichów. Prace trwały 25 lat. W 1788 roku gotowy instrument podsiadał 83 rejestry (5100 piszczałek), trakturę gry i rejestrów mechaniczną. W latach 1791-1793 gdański organmistrz Fryderyk Rudolf Dalitz przeniósł kontuar na bok chóru i przekonstruował trakturę organów. Pierwszy generalny remont organy przeszły w latach 1863-1865, wtedy to organmistrz Kaldschmidt skonstruował nowy kontuar, trakturę i wiatrownice oraz powiększył organy o jeden głos.
Największych zmian dokonano podczas renowacji oragnów w latach 1934-1935. Gdański organmistrz Józef Goebl powiększył organy (101 głosów - wraz z małymi organami), zmienił trakturę na elektro-pneumatyczną, wymienił kontuar i podłączył kablem elektrycznym małe organy z wielkimi. Po II wojnie światowej dodano do rejestrów dzwony, a ostatniej renowacji dokonała firma Kamińskich z Warszawy. W latach 1966-1968 sprowadzono nowy pięciomanuałowy stół gry, uzupełniono brakujące gosy w wielkich organach i dobudowano 9 głosowy pozytyw w lewym łuku nawy głównej. Obecnie organy oliwskie to trzy instrumenty posiadające razem 113 głosów (87 - organy wielkie, 17 - organy małe, 9 - pozytyw) i 7876 piszczałek. Organy posiadają również liczne figury aniołów poruszających trąbkami, puzonami, fanfarami i dzwonkami, a także ruchome słonca i gwiazdy.
 | | Kontuar |
DYSPOZYCJA ORGANÓW
|
Manuał I
Positiv
Flet kryty 8'
Kwintadena 8'
Pryncypał 4'
Rurflet 4'
Oktawa 2'
Kwinta mała 11/3'
Sifflet l'
Scharf 4x
Krummhorn 8'
Tremolo
|
Manuał II
Hauptwerk
Pryncypał 16'
Gedacktpommer 16'
Pryncypal 8'
Flet otwarty 8'
Rurflet 8'
Viola 8'
Nasard wielki 5 1/3'
Oktawa 4'
Blokflet 4'
Gernsborn 4'
Sesquialtera 2x
Kwinta 2 2/3'
Superoktawa 2'
Mixtura 5-6x
Scharf 4x
Bombard 16'
Trompet 8'
Clairon 4'
|
Manuał III
Brustwerk
Róg nocny 16'
Pryncypał włoski 8'
Flet miedziany 8'
Violf1et 8'
Oktawa 4'
Flet płaski 4'
Kwinta 2 2/3'
Oktawa fletowa 2'
Tercja 1 3/5'
Gernskwinta 1 1/3'
Oktawa l'
Tercjan 2x
Mixtura 3-5x
Kwintcyrnbel 3x
Musette 8'
Tricbterregal 8'
Barpfeife 8'
|
| |
|
Manuał IV
Schwellwerk
(w pudle ekspr.)
Kwintadena 16'
Pryncypał 8'
Flet morski 8'
Salicet 8'
Praestant 4'
Flet poprzeczny 4'
Vox coelestis 8'
Oktawa fletowa 2'
Superkwinta 1 1/3'
Sedecirna l'
Mixtura 2-4x
Acuta 3-4x
Rankett 16'
Trompet jasny 8'
Regał skrzypcowy 4'
Dzwony (F-c1)
|
Manuał V
Kronwerk
Hornpryncypał 8'
Flet kryty 8'
Gamba 8'
Flet4'
Oktawa 4'
Viola 4'
Kwinta 2 2/3'
Flet leśny 2'
Tercflet 1 3/5'
Septyma 1 1/7'
Nona 8/9'
Mixtura prync. 3-4x
Scharf 5x
Terccymbel 3x
Dulcjan 16'
Obój 8'
Vox humana 8'
Szalamaja 4'
Tremolo
|
Pedał
Kontrpryncypał 32'
Pryncypałbas 16'
Subbas 16'
Wiolonbas 16'
Kwintbas 10 2/3'
Oktawbas 8'
Rurtlet 8'
Flet kryty 8'
Choralbas 4'
Flet szeroki 4'
Rauschpfeife 2 2/3'+2'
Okaryna l'
Miksturbas 6x
Kontrapuzon 32'
Puzon 16'
Dulcjan 16'
Trompet 8'
Szalamaja 4'
Kornetino 2'
|
Połączenia I/P, II/P, III/P, IV/P, V/P, I/II, III/II, IV/II, V/II, IV/III, V/III, V/IV.  | | Pozytyw - z bogato zdobionymi barokowymi piszczałkami |
 | | Aniołek |
 | | Bogato zdobiona szafa organów wielkich |
 | | Stary kontuar |
|